आजकल बजारमा इन्धन तथा उपभोग्य वस्तुको अभाव देखिनेबित्तिकै उपभोक्ताहरूमा त्रास फैलिने र आवश्यकताभन्दा बढी सामग्री सञ्चय गर्ने होडबाजी चल्ने गरेको छ। हालै एक हप्तादेखि ग्यास नपाएर सास्ती भोगिरहेका एक उपभोक्ताको अनुभवले हाम्रो समाजको यही प्रवृत्ति र नागरिक दायित्वमाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ। ग्यास नपाएपछि छिमेकी तथा चिनजानका मानिसहरूसँग परामर्श गर्दा धेरैले “यस्तो बेला त अलि पहिले नै २–३ वटा सिलिन्डर थुपारेर राख्नुपर्छ” भन्ने सुझाव दिएका थिए। तर, सोच्नुपर्ने मुख्य कुरा के हो भने यदि सबैले आफ्नो आवश्यकताभन्दा बढी २–३ वटा सिलिन्डर घरमा थुपार्ने हो भने एउटा मात्र सिलिन्डर चाहिने सर्वसाधारण परिवारले कहाँबाट ग्यास पाउने?
हाम्रो समाजमा अक्सर “मलाई चाहिन्छ” भन्ने स्वार्थी सोचले “अरूलाई पनि चाहिन्छ” भन्ने मानवीय भावनालाई ओझेलमा पारिदिन्छ। सङ्कट वा अभावको समयमा आफ्नो र आफ्नो परिवारको आवश्यकता पूरा गर्नु स्वाभाविक भए पनि आवश्यकताभन्दा बढी वस्तुहरू कब्जा गरेर राख्नाले अरू कसैको घरको चुलो पूर्ण रूपमा निभ्न सक्छ। संकटका बेला दुई-तीनवटा सिलिन्डर जोहो गर्न सम्भव भए पनि “मलाई चाहिने एउटा मात्र राखौँ, बाँकी अरूलाई पनि पुग्न देऊ” भन्ने सोच राख्नु नै असली मानवता हो। यस्तो विवेकशील निर्णयका कारण केही दिन ग्यास नपाएर व्यक्तिगत रूपमा अप्ठ्यारो र कष्ट त झेल्नु पर्ला, तर आफ्नो चुलो बाल्न अरूको चुलो निभाउनुभन्दा आफ्नै सोचमा दृढ रहनु प्रशंसनीय हुन्छ।
समाज “म बाँचूँ, अरू जे भए पनि होस्” भन्ने एकांकी भावले नभई “मलाई पुगोस्, अरूलाई पनि पुगोस्” भन्ने सहअस्तित्वको सिद्धान्तमा चल्छ। अभावको समयमा आवश्यकताभन्दा बढी सामग्री थुपारेर क्षणिक रूपमा सुरक्षित भएको महसुस गर्न सकिएला, तर सबैले त्यस्तै गरेमा समग्र समाज नै गम्भीर असुरक्षा र अराजकतातिर धकेलिन्छ। त्यसैले ग्यास, पेट्रोल, औषधि वा खाद्यान्न जेसुकै होस्—आफ्नो वास्तविक आवश्यकता पूरा गर्दै अरूको अधिकार र आवश्यकतालाई पनि सम्मान गर्नुपर्छ। आज कसैको घरको चुलो केही दिन ढिलो बल्न सक्छ, तर अरूलाई भोकै राखेर आफ्नो सुविधा खोज्नु मानवता होइन। सङ्कटको समयमा देखिने असली मानवीयता भनेकै “मलाई मात्र होइन, हामी सबैलाई पुग्नुपर्छ” भन्ने भावना हो।
